شفق قطبی

تاریخ:جمعه 25 آذر 1390-04:31 ب.ظ

در عرضهای بالای زمین ، آسمان شب ، بصورت درخشانی به شكل متحرك روشن می‌شود كه شفق قطبی نامیده می‌شود. آنها شفاف هستند و می‌توان ستاره‌ها را از داخل آنها مشاهده كرد. اغلب نور آنها به قدری می‌درخشد كه می‌توان نوشتجات را خواند و رنگ آنها همیشه سبز مایل به زرد نیست. شفق قطبی شمالی و شفق قطبی جنوبی را می‌توان در هر شب روشن مشاهده كرد و شدت نور آنها متغیر بوده و تابع تعدادی پارامتر است. راه شیری توسط یك شفق قطبی روشن ، دیده نمی‌شود.


همچنین آشكار است كه شفق قطبی به هنگام روز بوجود می‌آید، بطوری كه نور آن همواره در اتمسفر عرضهای بالا انتشار می‌یابد. وجود شفق قطبی چندین قرن است كه مورد شناسایی قرار گرفته است. در اوایل تصور می‌شد كه شفق قطبی ناشی از بازتاب نور خورشید توسط یخهای فطبی است. نظریه دیگری عبارت از روشن شدن آسمان توسط خدایان بوده است. امروزه نظریه ذرات باردار شتاب‌دار مسئول این پدیده شناخته شده‌اند.


شفق قطبی

شفق قطبی چگونه تشكیل می‌شود؟

نیروهای لورنتس كه موجب انحراف مسیر الكترونها در میدان های مغناطیسی می‌شود در بسیاری از پدیده‌های طبیعی تجلی می‌یابند و فقط با یاری گرفتن از این نیروها توضیح آنها ممكن است. یكی از تماشایی‌ترین و با شكوهترین پدیده‌ها از این نوع شفق قطبی است، كه مشخصه عرضهای جغرافیایی بالا , نزدیكیهای شمال یا جنوب مدار قطبی است. پدیده شگفت آور و زیبایی كه در طول شب قطبی طولانی در آسمان دیده می‌شود.

آسمان تابان می‌شود و نقشهایی با رنگها و شكلهای گوناگون دیده می‌شود. گاهی دارای شكل كمان یكنواخت ، ساكن یا تپنده است و گاهی عبارت است از شمار زیادی پرتو با طول موجهای متفاوت ، كه مانند پرده‌ها و نوارها بازی می‌كنند و پیچ و تاب می‌خورند. رنگ تابانی از سبز مایل به زرد به سرخ و بنفش مایل به خاكستری تغییر می‌كند. طبیعت و منشأ شفقهای قطبی زمان درازی به كلی پوشیده مانده بود. تا اینكه به تازگی برای این راز توضیح رضایت بخشی پیدا شد.


تشکیل شفق قطبی

 

ارتفاع شفقهای قطبی

قبل از همه ، دانشمندان موفق شدند ارتفاعی را كه شفقهای قطبی ظاهر می‌شوند، تعیین كنند. به این منظور از یك تابانی از دو نقطه به فاصله چند ده كیلومتر از یكدیگر عكس گرفتند. به كمك چنین عكسهایی ثابت كردند كه شفقهای قطبی در ارتفاع 80 تا 100 كیلومتری بالای زمین (بیشتر اوقات در ارتفاع 100 كیلومتر) ظاهر می‌شوند. به این ترتیب دریافتند كه شفقهای قطبی تابانی گازهای رقیق موجود در جو زمین هستند، كه تا اندازه‌ای به تابانی در لامپ های تخلیه گاز شبیه می‌باشند.

دوره تناوب ظهور شفق های قطبی

رابطه جالب بین شفقهای قطبی و پدیده‌های دیگر روشن است. شفقهای قطبی با دوره‌های متفاوت مشاهده می‌شوند. اختلاف دوره‌های شفق قطبی بعضی اوقات به چندین سال می‌رسد. مشاهدات چندین ساله آشكار ساخته‌اند كه دوره‌های زیادی ماكزیمم شفقهای قطبی بطور مرتب در 11.5 سال تكرار می‌شوند . در طول این مدت ، شماره شفقهای قطبی نخست سال به سال كاهش می‌یابد و سپس شروع می‌كند به زیاد شدن تا مقدار آن در 11.5 سال از نو به ماكزیمم می‌رسد.

 

 



نوع مطلب : علمی 

داغ کن - کلوب دات کام
نظرات() 
رضا
یکشنبه 4 دی 1390 05:52 ب.ظ
خوب ولی کم بود بهتره تو مقاله هاتون بیشتر توضیح بدین.
تومروس
شنبه 3 دی 1390 02:18 ب.ظ
مرسی از جوابتون.
ولی خب بازم سوال بوجود می آد که چرا از بعضیا(در یک گستره خاص از آسمون) طول موج های بنفش جذب میشه، از بعضیا زرد، از بعضیا قرمز،...؟
تومروس
جمعه 2 دی 1390 12:30 ب.ظ
خب آخه چرا تو ارتفاع 80 به بالا؟
علت داشتن دوره تناوبش چیه؟ مگه اونور نگفتین که در میدان مغناطیسی زمین گیر می افتند؟ پس اونوقت این استنباط میشه که مبدان ممغناطیسی زمین دارای دوره تناوبه!!!
مگه همه اینا ذرات باردار شتابدار نیستن که به علت طوفانای خورشیدی بوجود میان، پس چه توجیحی براش هست که رنگارنگ باشن؟!!!
پاسخ سیده ندا موسوی : چون تقریبا این ارتفاء مرز بین اتمسفر و فضاست یا همون کمربند های ون آلن
دوره ی تناوبش مربوط به خورشید میشه چون خورشید دارای دوره های 11 ساله ی اوج گیری فعالیت است
هنگام گذر، مولکولای جو بعضی از طول موجا رو جذب می کنند
تومروس
جمعه 25 آذر 1390 04:35 ب.ظ
قشنگ بود. ولی تکراری.
کلی هم سوال بوجود آورد!!!
در هر حال مرسی.
پاسخ سیده ندا موسوی : mamnun az tavajjohetun
نظرات پس از تایید نشان داده خواهند شد.




Admin Logo
themebox Logo



شبکه اجتماعی فارسی کلوب | Buy Website Traffic | Buy Targeted Website Traffic